നന്ദി, മെസ്സി…

ചില വിരമിക്കൽ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ ഒരു കളിക്കാരന്റെ കരിയർ അവസാനിച്ചതായി മാത്രം അറിയിക്കും. ചിലത് നമ്മളിൽ ഒരു കാലഘട്ടം അവസാനിച്ചുവെന്ന ബോധമാണ് സൃഷ്ടിക്കുക. ലയണൽ മെസ്സി അർജന്റീനയുടെ ജേഴ്സി ഇനി അണിയില്ലെന്ന് പറഞ്ഞപ്പോൾ എനിക്ക് തോന്നിയത് അതാണ്. ഒരു വാർത്ത വായിക്കുകയായിരുന്നില്ല ഞാൻ. എന്റെ ജീവിതത്തിലെ 20 വർഷത്തിലേറെ നീണ്ട ഒരു പരിചിത കാഴ്ച പതുക്കെ അസ്തമിക്കുന്നത് നോക്കുകയായിരുന്നു.

ആകാശനീലയും വെള്ളയും വരകളുള്ള ആ ജേഴ്സി. പിന്നിൽ 10 എന്ന നമ്പർ. പന്ത് കാലിൽ കിട്ടുമ്പോൾ അല്പം കുനിഞ്ഞ് മുന്നോട്ടോടുന്ന ആ ശരീരം. പിന്നാലെ രണ്ടും മൂന്നും നാലും പ്രതിരോധക്കാർ. അടുത്ത നിമിഷം അവരൊക്കെ പിന്നിലായിരിക്കും. ഗോൾ വന്നാൽ ആകാശത്തേക്കുയരുന്ന രണ്ട് വിരലുകൾ. ഇനി അർജന്റീനയ്ക്കുവേണ്ടി അതൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല.

39ാം വയസ്സിൽ, 207 മത്സരങ്ങളും 125 ഗോളുകളും പിന്നിട്ട് മെസ്സി അന്താരാഷ്ട്ര ഫുട്ബോളിനോട് വിടപറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. 2022 ലോകകപ്പ്, 2 കോപ്പ അമേരിക്ക കിരീടങ്ങൾ, ഫൈനലിസിമ — ഒരുകാലത്ത് ദേശീയ ടീമിനൊപ്പം ഒന്നും ജയിക്കുന്നില്ലെന്ന് പരിഹസിക്കപ്പെട്ട മനുഷ്യൻ ഒടുവിൽ അർജന്റീനയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വിജയകരമായ കാലത്തിന്റെ നായകനായാണ് മടങ്ങുന്നത്. 2026 ലോകകപ്പ് ഫൈനലിൽ സ്പെയിനിനോടേറ്റ തോൽവിക്കുശേഷമാണ് വിടവാങ്ങാനുള്ള തീരുമാനത്തിലെത്തിയതെന്ന് മെസ്സി വ്യക്തമാക്കി.

ആദ്യം ഞങ്ങൾ പ്രണയിച്ചത് കളിക്കാരനെയായിരുന്നു

മെസ്സിയെ ഇഷ്ടപ്പെടാൻ ആദ്യം അർജന്റീനക്കാരനാകേണ്ടിയിരുന്നില്ല. ബാഴ്സലോണ ആരാധകനാകണമെന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഒരു പന്ത് കാലിൽ കിട്ടിയാൽ മനുഷ്യശരീരത്തിന് ഇതൊക്കെ ചെയ്യാനാകുമോ എന്ന അത്ഭുതം മാത്രം മതി.

വേഗം ഉണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ അതിനേക്കാൾ അതിശയിപ്പിച്ചത് പന്തും കാലും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമായിരുന്നു. മറ്റുള്ളവർ പന്തുമായി ഓടുമ്പോൾ മെസ്സിക്ക് പന്ത് ശരീരത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് തോന്നും. മറ്റുള്ളവർ ഡ്രിബിൾ ചെയ്യുമ്പോൾ മെസ്സി വഴിയിലൂടെ ഒഴുകിപ്പോകുന്നതുപോലെയായിരുന്നു.

അവന്റെ കളിയിൽ ബലം കാണിക്കാനുള്ള ബലം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ആഡംബരം കാണിക്കാനുള്ള ആഡംബരവുമില്ല. ഒരു ചെറിയ സ്പർശം, ശരീരത്തിന്റെ ഒരു തിരിവ്, അര സെക്കൻഡിന്റെ വൈകിക്കൽ — അത്രമാത്രം മതി പ്രതിരോധക്കാരനെ തെറ്റായ ദിശയിലേക്ക് അയയ്ക്കാൻ. ഫുട്ബോൾ ചിലപ്പോൾ ഗണിതമാണ്. ചിലപ്പോൾ യുദ്ധമാണ്. മെസ്സിയുടെ കാലിൽ അത് കവിതയായിരുന്നു.

അർജന്റീനയുടെ കഥ അത്ര എളുപ്പമായിരുന്നില്ല

ക്ലബ് ഫുട്ബോളിൽ എല്ലാം നേടിയ മെസ്സിയോട് ഏറെക്കാലം ലോകം ചോദിച്ച ഒരേയൊരു ചോദ്യം ഇതായിരുന്നു — അർജന്റീനയ്ക്കായി എന്ത് നേടി? ആ ചോദ്യം അയാളെ എത്രത്തോളം മുറിവേൽപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടാകുമെന്ന് ഇപ്പോൾ തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോഴാണ് മനസ്സിലാകുന്നത്.

2014ലെ ലോകകപ്പ് ഫൈനൽ. മാരക്കാനയിൽ ജർമനിയോട് തോൽവി. ലോകകപ്പ് കിരീടത്തിൽനിന്ന് ഏതാനും നിമിഷങ്ങളുടെ അകലം. 2015ലെ കോപ്പ അമേരിക്ക ഫൈനൽ. തോൽവി. 2016ലെ കോപ്പ അമേരിക്ക സെന്റനാരിയോ ഫൈനൽ. വീണ്ടും തോൽവി. പെനൽറ്റി പാഴാക്കി തലകുനിച്ച് നിൽക്കുന്ന മെസ്സിയുടെ ചിത്രം ഇന്നും മനസ്സിലുണ്ട്. അന്നാണ് അവൻ ദേശീയ ടീമിൽനിന്ന് മാറിനിൽക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞത്. അതോടെ എല്ലാം അവസാനിച്ചെന്നു തോന്നി.

പക്ഷേ മെസ്സിയുടെ അർജന്റീന കഥയുടെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ഭാഗം അയാൾ ജയിച്ചതല്ല. തോറ്റിട്ടും തിരിച്ചുവന്നതാണ്. തന്നെ സ്നേഹിച്ചവരേക്കാൾ ക്രൂരമായി വിമർശിച്ച സ്വന്തം നാട്ടിലേക്കു തിരിച്ചുവന്നു. വീണ്ടും ആ ജേഴ്സി ധരിച്ചു. വീണ്ടും അതേ സമ്മർദം ഏറ്റെടുത്തു. അവിടെയാണ് ഒരു മഹാനായ ഫുട്ബോളർ ഒരു വലിയ മനുഷ്യകഥയായി മാറിയത്.

മാരക്കാനയിലെ കണ്ണീർ

2021 ജൂലൈ 10. ബ്രസീലിനെ അവരുടെ സ്വന്തം മാരക്കാനയിൽ തോല്പിച്ച് അർജന്റീന കോപ്പ അമേരിക്ക നേടി. അവസാന വിസിൽ മുഴങ്ങിയപ്പോൾ മെസ്സി മുട്ടുകുത്തി കരഞ്ഞു. ആ കണ്ണീരിൽ ഒരു കിരീടത്തിന്റെ സന്തോഷം മാത്രമുണ്ടായിരുന്നില്ല. 15 വർഷത്തെ ഭാരം ഇറക്കിവച്ച മനുഷ്യന്റെ ആശ്വാസമുണ്ടായിരുന്നു.

“രാജ്യത്തിനായി ഒന്നും നേടിയിട്ടില്ല” എന്ന വാചകം അന്നു മരിച്ചു. അർജന്റീന താരങ്ങൾ ആദ്യം ഓടിയത് കിരീടത്തിലേക്കല്ല; മെസ്സിയിലേക്കായിരുന്നു. അവർ അയാളെ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചു. അതായിരുന്നു പുതിയ അർജന്റീനയുടെ ചിത്രം. മെസ്സി ടീമിനെ ചുമലിലേറ്റിയ കാലത്തുനിന്ന് ടീം മെസ്സിയെ ചുമലിലേറ്റുന്ന കാലത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം.

പിന്നെ വന്നു ഖത്തർ

2022 ലോകകപ്പ് തുടങ്ങുന്നതിനു മുമ്പുതന്നെ നമ്മളിൽ പലരും ഒരു കാര്യം മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു. ഇതാണ് അവസാനത്തെ വലിയ അവസരം. സൗദി അറേബ്യയോടുള്ള ആദ്യമത്സരത്തിലെ തോൽവിക്കുശേഷം പേടി വന്നു. പഴയ കഥ വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുമോ? പക്ഷേ പിന്നെ കണ്ടത് മറ്റൊരു മെസ്സിയെയാണ്. മെക്സിക്കോയ്ക്കെതിരായ ആ ഗോൾ. നെതർലൻഡ്സിനെതിരായ ആ അസാധാരണ പാസ്. ക്രൊയേഷ്യയ്ക്കെതിരെ ജോസ്കോ ഗ്വാർഡിയോളിനെ വട്ടംകറക്കി നൽകിയ ആ അസിസ്റ്റ്.

ഫ്രാൻസിനെതിരായ ഫൈനൽ. എംബാപ്പെയുടെ ഹാട്രിക്. അധികസമയം. പെനാൽറ്റി. അവസാനം ഗോൺസാലോ മോണ്ടിയേലിന്റെ കിക്ക് വലയിലെത്തി. അവിടെ നമ്മളിൽ പലരും അർജന്റീനക്കാരായിരുന്നില്ല. പക്ഷേ നമ്മൾ കരഞ്ഞു. മെസ്സി ലോകകപ്പ് ഉയർത്തിയ ആ നിമിഷത്തിന് ഫുട്ബോളിന് പുറത്തും എന്തോ അർഥമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരുപാട് തോറ്റാലും കഥ അവസാനിച്ചിട്ടില്ലെന്ന അർഥം. ഒരു ജീവിതത്തെ അതിന്റെ ഏറ്റവും മോശം ദിവസങ്ങൾകൊണ്ട് മാത്രം വിലയിരുത്തരുതെന്ന അർഥം. വളരെ വൈകിയെത്തുന്ന ചില വിജയങ്ങൾ അതുകൊണ്ടുതന്നെ കൂടുതൽ മനോഹരമാണെന്ന അർഥം.

കപ്പ് കിട്ടിയപ്പോൾ മെസ്സിക്ക് മഹത്വമല്ല, ലോകത്തിന് സമാധാനം ലഭിച്ചു

മെസ്സി ലോകകപ്പ് നേടുന്നതിന് മുമ്പും അയാൾ മഹാനായിരുന്നു. അയാളുടെ ഡ്രിബിളുകൾ ചെറുതായിരുന്നില്ല. ഗോളുകൾ കുറവായിരുന്നില്ല. ബാലൺ ഡി ഓറുകൾക്ക് വിലകുറഞ്ഞിരുന്നില്ല. എന്നിട്ടും ലോകം ഒരു ട്രോഫിയുടെ കാത്തിരിപ്പിലായിരുന്നു. ഖത്തറിൽ ആ കപ്പ് കിട്ടിയപ്പോൾ മെസ്സി മഹാനായി മാറിയതല്ല. അയാൾ മഹാനാണെന്ന് അംഗീകരിക്കാൻ ട്രോഫി ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്ന ലോകത്തിന് ഒടുവിൽ ഒരു ന്യായീകരണം കിട്ടുകയായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് 2022 ഡിസംബർ 18 ഒരു ഫുട്ബോൾ തീയതി മാത്രമല്ലാതായത്.

2024; കഥയ്ക്ക് ഒരു അധിക അധ്യായം

ലോകകപ്പ് നേടിയതോടെ മെസ്സി ദേശീയ ടീമിനോട് വിടപറയും എന്നു കരുതിയിരുന്നു. പക്ഷേ അവൻ തുടർന്നു. 2024ൽ വീണ്ടും കോപ്പ അമേരിക്ക. വീണ്ടും അർജന്റീന ചാമ്പ്യന്മാർ. ഒരു കാലത്ത് ഫൈനലുകൾ മാത്രം തോറ്റിരുന്ന മനുഷ്യൻ തന്റെ കരിയറിന്റെ അവസാനഭാഗത്ത് കിരീടങ്ങളോടൊപ്പം വീട്ടിലേക്കു മടങ്ങുന്ന കാഴ്ചയ്ക്ക് ഒരു വിചിത്രമായ നീതി ഉണ്ടായിരുന്നു. വിധി വൈകിയെത്തിയെങ്കിലും ഇത്തവണ അതിന്റെ കൈകളിൽ സമ്മാനങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു.

അവസാന ലോകകപ്പിന് പരുക്കില്ലാത്ത ഒരു കഥാവസാനം കിട്ടിയില്ല

2026 ലോകകപ്പ് മെസ്സിക്ക് രണ്ടാം ലോകകിരീടം സമ്മാനിച്ചില്ല. 39ാം വയസ്സിലും അർജന്റീനയെ മറ്റൊരു ലോകകപ്പ് ഫൈനലിലെത്തിച്ച ശേഷമാണ് അയാൾ മടങ്ങുന്നത്. ജൂലൈ 19ലെ ഫൈനലിൽ സ്പെയിൻ അധികസമയത്ത് 1–0ന് അർജന്റീനയെ തോൽപ്പിച്ചു. തുടര്‍ന്ന് ഏറെ ആലോചിച്ചശേഷം ദേശീയ ടീമിനോട് വിടപറയുകയാണെന്ന് ഓഗസ്റ്റ് 31ന് മെസ്സി അറിയിച്ചു. അയാളുടെ അന്താരാഷ്ട്ര കരിയർ 207 മത്സരങ്ങളും 125 ഗോളുകളുമായി അവസാനിക്കുന്നു.

ഒരു ആരാധകനെന്ന നിലയിൽ എനിക്ക് ഒരു ചെറിയ സങ്കടമുണ്ട്. അവസാന മത്സരം ജയിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ? രണ്ടാം ലോകകപ്പ് കൂടി ഉയർത്തിയിരുന്നെങ്കിൽ?

പക്ഷേ ഉടൻതന്നെ മറ്റൊരു ചിന്ത വരുന്നു. മെസ്സിയുടെ കഥയ്ക്ക് അത്തരമൊരു കൃത്രിമമായ പരിപൂർണത ആവശ്യമുണ്ടോ? ഈ മനുഷ്യന്റെ കഥ തന്നെ പരാജയവും തിരിച്ചുവരവും ചേർന്നതാണ്. എല്ലാ മഹത്തായ കഥകളും കിരീടം ഉയർത്തിക്കൊണ്ടല്ല അവസാനിക്കുന്നത്. ചിലത് തല ഉയർത്തി മൈതാനം വിട്ടുപോകുന്നതിലാണ് പൂർത്തിയാകുന്നത്.

ഇനി അർജന്റീന കളിക്കുമ്പോൾ കണ്ണ് ആരെയാകും തിരയുക?

ഇതാണ് ആരാധകന്റെ യഥാർഥ നഷ്ടം. അടുത്ത അർജന്റീന മത്സരം വരും. ദേശീയഗാനം മുഴങ്ങും. ക്യാമറ താരങ്ങളുടെ മുഖങ്ങളിലൂടെ നീങ്ങും. അപ്പോൾ നമ്മളുടെ കണ്ണ് സ്വാഭാവികമായി ഒരു മുഖം അന്വേഷിക്കും. അത് അവിടെ ഉണ്ടാകില്ല. 10ാം നമ്പർ മറ്റൊരാൾ ധരിച്ചേക്കാം. പക്ഷേ നമ്പർ 10 എന്നത് ഒരു തുണിയിൽ അച്ചടിച്ച രണ്ട് അക്കങ്ങൾ മാത്രമല്ലെന്ന് ഒരു തലമുറയ്ക്കറിയാം.

മധ്യനിരയിൽ പന്ത് വാങ്ങി തിരിയുന്ന ചെറിയ ശരീരം. 4 പേരുടെ ഇടയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഇടങ്കാൽ. പന്ത് വലയിലെത്തിയശേഷം ആകാശത്തേക്കുയരുന്ന വിരലുകൾ. ഗോൾ നേടിയിട്ടും അതിശയോക്തിയില്ലാത്ത മുഖം. തോറ്റാൽ മിണ്ടാതെയുള്ള നടത്തം. ജയിച്ചാൽ കുട്ടിയെപ്പോലെ ചിരി. അതായിരുന്നു നമ്മുടെ 10ാം നമ്പർ.

നന്ദി പറയാൻ മാത്രമേ ഇനി കഴിയൂ

നന്ദി, മെസ്സി… ജയം മാത്രം ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന ആരാധകനാക്കാതിരുന്നതിന്. തോൽവി എന്താണെന്ന് കാണിച്ചുതന്നതിന്. വീണ്ടും വരുന്നത് എന്താണെന്ന് കാണിച്ചുതന്നതിന്. പ്രതിഭയ്ക്ക് വിനയം കൂടെയുണ്ടാകാമെന്ന് തെളിയിച്ചതിന്. 1 പന്തും 2 കാലുകളും കൊണ്ട് കോടിക്കണക്കിന് അപരിചിതരെ ഒരേ നിമിഷത്തിൽ സന്തോഷിപ്പിച്ചതിന്.

2005ൽ ആദ്യമായി അർജന്റീന ജേഴ്സിയണിഞ്ഞ 18കാരനിൽനിന്ന് 2022ൽ ലോകകപ്പ് ഉയർത്തിയ നായകനിലേക്കും, 2026ൽ അവസാനമായി ആ ജേഴ്സി അഴിച്ചുവെയ്ക്കുന്ന 39കാരനിലേക്കും ഒരു തലമുറ മുഴുവൻ നിന്നോടൊപ്പം വളർന്നു. നീ അന്താരാഷ്ട്ര ഫുട്ബോളിൽനിന്ന് വിരമിച്ചേക്കാം. അർജന്റീനയുടെ ടീം ഷീറ്റിൽ ഇനി ‘Messi 10’ ഉണ്ടാകില്ല. പക്ഷേ ഞങ്ങളുടെ ഫുട്ബോൾ ഓർമ്മകളിൽനിന്ന് നിന്നെ വിരമിപ്പിക്കാൻ ഒരു പ്രഖ്യാപനത്തിനും കഴിയില്ല.

കാരണം ചില കളിക്കാർ ഒരു ടീമിൽ കളിക്കുന്നു. ചിലർ ഒരു കാലഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. മെസ്സി, നീ ഞങ്ങൾക്ക് ഫുട്ബോൾ കണ്ടിരുന്ന ഒരു കാലത്തിന്റെ പേരായിരുന്നു. ആ കാലം ഇന്ന് അവസാനിക്കുന്നു. പക്ഷേ അതിന്റെ ഓർമ്മകൾക്ക് അവസാന വിസിൽ ഇല്ല.